Bón phân đúng cách, bưởi cho nhiều hoa và trái ngọt

Năm 2024, tổng diện tích bưởi huyện Đoan Hùng là 2.662 ha trong đó diện tích đã cho thu hoạch là 2.268 ha, sản lượng bưởi quả đạt trên 34,7 nghìn tấn đạt 129% KH, giá trị thu nhập ước đạt trên 300 tỷ đồng. Diện tích áp dụng quy trình sản xuất VietGAP là 1.540 ha, trong đó diện tích được cấp giấy chứng nhận là 180,5 ha.

Vườn bưởi của anh Hoàng Văn Tuấn, hội viên nông dân xã Vân Đồn, huyện Đoan Hùng đạt năng xuất cao khi thực hiện mô hình quản lý dịch hại tổng hợp (IPM) và sử dụng phân bón NPK khép kín

Đồng hành cùng với nông dân, trong những năm gần đây, Hội Nông dân tỉnh đã phối hợp với Công ty CP Supe Phốt phát và Hóa chất Lâm Thao triển khai chương trình cung ứng phân bón trả chậm theo phương thức nhận phân bón trước trả sau trong thời gian từ 4 đến 6 tháng, giúp cho người dân có thêm nguồn vốn đầu tư vào sản xuất.

Cùng với đó, các cấp Hội còn phối hợp với Công ty CP Supe Phốt phát và Hóa chất Lâm Thao triển khai các lớp tập huấn sử dụng phân bón đúng cách cho hội viên nông dân; xây dựng và triển khai mô hình quản lý dịch hại tổng hợp (IPM) và sử dụng phân bón NPK khép kín trên các loại cây trồng.

Tại huyện Đoan Hùng, Mô hình quản lý dịch hại tổng hợp (IPM) và sử dụng phân bón NPK khép kín trên cây bưởi, không sử dụng phân đạm đơn (Urê) mà sử dụng 100% phân tổng hợp NPK Lâm Thao (NPK 5.10.3 và NPK 12.5.10) đã mang lại hiệu quả kính tế cao cho nông dân.

QUY TRÌNH MÔ HÌNH QUẢN LÝ DỊCH HẠI TỔNG HỢP TRÊN CÂY BƯỞI

* Tưới nước giữ ẩm, làm cỏ:

Thường xuyên tưới nước giữ ẩm vườn bưởi, nhất là trong giai đoạn ra hoa - quả non; thoát nước trong mùa mưa - giai đoạn phát triển quả. Làm sạch cỏ gốc quanh gốc, tán; tủ rơm rạ, thân cây ngô,... trong vườn giữ ẩm, không tủ sát gốc.

* Kỹ thuật tỉa cành, tạo tán: 

- Sau thu hoạch 15 - 20 ngày: Cắt tỉa tất cả các cành sâu bệnh, cành chết, cành vượt, cành mang quả; tỉa bớt cành cấp 2, cấp 3 nếu quá dày. Đối với cành thu, cắt bỏ những cành yếu, mọc quá dày. 

- Cắt tỉa vụ xuân: Thời gian từ tháng 2 - tháng 3: Cắt bỏ những cành xuân chất lượng kém, cành sâu bệnh, cành mọc vào trong tán, những chùm hoa nhỏ, dầy, dị hình.

- Cắt tỉa vụ hè (tháng 5 - 6): Cắt bỏ những cành hè mọc quá dày hoặc yếu, cành sâu bệnh, tỉa bỏ những quả nhỏ, dị hình.

* Kỹ thuật bao quả bưởi:

- Thời gian thực hiện: Tháng 5 – 6; bao bằng túi trắng dạng lưới.

- Kỹ thuật thực hiện: Sau khi cây bưởi đã trải qua giai đoạn rụng quả sinh lý, ổn định số lượng quả/cây, đường kính quả bưởi khoảng 5 - 7cm thì tiến hành phun phòng các đối tượng sâu bệnh hại từ 1 - 2 lần để đảm bảo quả bưởi sạch bệnh. Sau khi kết thúc phun phòng bệnh khoảng 7 - 10 ngày thì tiến hành bao quả bằng các loại vật liệu bao quả phù hợp.

* Quản lý sâu bệnh hại:

Hàng tuần, cán bộ Chi cục Trồng trọt và BVTV, cán bộ khuyến nông xã và bà con nông dân tham gia mô hình tổ chức điều tra sâu bệnh, hướng dẫn nông dân biện pháp phòng trừ khi mật độ sâu, tỷ lệ bệnh vượt ngưỡng bằng các thuốc đặc hiệu có trong danh mục được phép sử dụng trên cây bưởi, ưu tiên sử dụng các thuốc có nguồn gốc sinh học

Bón phân cho vườn bưởi áp dụng IPM bón phân NPK khép kín

Tháng 3 bón phân chuồng 4.000 kg/ha; phân NPK 5:10:3, bón 480 kg/ha; Cuối tháng 4 bón phân NPK 12:5:10, bón 480 kg/ha; tháng 6 bón phân NPK 12:5:10, bón 480kg/ha; tháng 8 bón phân NPK 12:5:10, bón 520 kg/ha

Cách bón

+ Phân chuồng bón vùi sâu 10 - 15 cm

+ NPK5.10.3 - Bón vùi sâu 10-15 cm.

+ NPK12.5.10 - Bón vùi sâu 10-15cm.

+ Phân Urê và Kali bón vãi

- Mật độ trồng: Mật độ trồng 400 cây/ha.

 Các chỉ tiêu theo dõi:

- Chỉ tiêu sinh trưởng: Số cành cấp 1, cấp 2, cành cấp 3, số lượng lộc/cây....

- Các chỉ tiêu về sâu bệnh hại vườn bưởi: Mật độ con/m², tỷ lệ bệnh (%), số lần phun thuốc BVTV.

- Năng suất và các yếu tố cấu thành năng suất: Số lượng quả/cây, tỷ lệ quả loại A, quả loại B, quả loại C.

- Đánh giá sơ bộ về hiệu quả kinh tế: Tổng chi, tổng thu, lãi thuần.

 Vườn ứng dụng IPM có bón phân NPK khép kín thực hiện tỉa cành, tạo tán, bón phân cân đối, chăm sóc, phòng trừ sâu bệnh đảm bảo nên cây bưởi cây sinh trưởng và phát triển tốt. Bộ tán khỏe các đợt lộc ra tập trung, số lượng lộc nhiều hơn so với tập quán.

Qua điều tra, các đối tượng sâu bệnh hại chủ yếu trên vườn bưởi là sâu vẽ bùa, nhện đỏ, rệp vảy hồng, bệnh chảy gôm,... Vườn ứng dụng IPM có bón phân NPK khép kín các đối tượng sâu bệnh gây hại nhẹ hơn so với tập quán. Vườn ứng dụng IPM có bón phân NPK khép kín được phun thuốc phòng trừ theo các lứa sâu hại nên chỉ phun 5 lần/năm ít hơn so với vườn tập quán phun 8 lần thuốc/năm. Đã giảm chi phí sản xuất và tỷ lệ quả bị nám do sâu bệnh gây ra cải thiện được mẫu mã quả tăng được giá trị kinh tế.

Ngoài ra, sâu ăn lá, sâu đục cành, bọ xít, sâu vẽ bùa, rệp muội, sâu nhớt, ve sầu hại rải rác.

Mô hình IPM sử dụng bao quả dạng lưới trắng cho thấy quả bưởi sáng đẹp, không bị vết côn trùng, ong  để lại  mang lại mẫu qủa đẹp sẽ làm giá thành phẩm quả bưởi tăng lên tăng hiệu quả kinh tế trong sản suất.

Vườn ứng dụng IPM có bón phân NPK khép kín có kích thước quả đồng đều, số lượng quả cho thu hoạch cao hơn so với tập quán 11 quả/cây.

Theo phân loại của người sản xuất bưởi: Bưởi loại A (mẫu mã đẹp, đều, nặng và mọng nước, chất lượng ngon) giá bán khoảng 25.000 đồng/quả. Bưởi loại B (giò) giá bán là 15.000 đồng/quả. Bưởi loại C (ngốp, bi), giá bán là khoảng 10.000 đồng/quả.

Những vườn sản xuất bưởi ứng dụng IPM có bón phân NPK khép kín có tỷ lệ quả loại A là 41,7 %, tỷ lệ quả loại B là 50,0 %, tỷ lệ loại C là 8,3%; vườn sản xuất theo tập quán có tỷ lệ quả loại A là 29,5 %, tỷ lệ quả loại B là 47,5 %, tỷ lệ loại C là 23,0 %.

Chi phí cho vườn bưởi IPM có sử dụng NKP khép kín là 164.580.000 đồng/ha, thấp hơn so với tập quán 37.862.000 đồng/ha (Vườn tập quán chi phí 194.842.000 đồng/ha).

Tổng thu vườn bưởi IPM có sử dụng NKP khép kín là 540.000.000 đồng/ha, cao hơn so với tập quán 130.000.000 đồng/ha (Vườn tập quán chi phí 410.000.000 đồng/ha).

Vườn bưởi IPM có sử dụng NKP khép kín cho năng lãi 375.420.000 đồng/ha; Cao hơn so với tập quán 170.262.000 đồng/ha (Vườn bưởi tập quán lãi 205.158.000 đồng/ha).

Hiệu quả kinh tế tại vườn bưởi IPM có sử dụng phân NPK khép kín cho năng suất đạt 28.800 quả/ha, lãi 375.420.000 đồng/ha; So với tập quán, năng suất cao hơn 4.400 quả/ha, lãi cao hơn 170.262.000 đồng/ha.